Bazı acılar vardır kolay unutulmuyor, bazı yaralar aradan yıllarda geçse bir söz, bir şiir bir türküyle yeniden kanamaya başlıyor…..
Arkadaşım Demirci Mehmet’te yıllarca acı çekmiş, geceler boyu içkence çığlıklarıyla uyanmış, hasiyetini ve onurunu korumak adına, kim bilir kaç kez ölümü düşlemiş, bir su borusuna attığı ipi kopmasaydı belki şimdi toprak olmuştu.
Bazı acılar vardır silindir misali insanın üzerinden geçer. Tüm acılara rağmen sevgili arkadaşım Mehmed hep direnmeyi, ölürken bile başkalarını yaşatmak için mücadele verenlerden biridir.
“12 Eylül Davası’nda sanıklar dönemin Genelkurmay Başkanı, 7. Cumhurbaşkanı Evren ile Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Şahinkaya, 765 sayılı TCK’nın “Devlet kuvvetleri aleyhine cürümler” başlıklı 146. maddesi uyarınca önce ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırıldı, ardından takdiri indirimle bu cezaları müebbet hapis cezasına çevrildi”
Bu gün bir televizyonun kanalında bu özet haberi duyunca heyecanla sevgili arkadaşım 12 Eylül askeri rejimin işkence hanelerinde acılar çeken Demirci Mehmed’i telefonla aradım.
“ gözün aydın dostum sizlere acı çektirenler cezasını buldu. Telefonun diğer ucunda kısa bir sessizlik yaşandı. Sonra “nerdesin gelip bir çay içelim”
Buluştuk çaylarımızı yudumlarken sordum; cellatlarınıza ceza verilmiş.Ben hep sana derdim gün ola devran döne misali..
O tatlı gülümsemelerinden birin çayına katarak cevap verdi” Bu cezalara önemli değil, adamların zaten bir ayağı çukurda, asıl önemli olan demokrasi adına kazanılan bir zaferdir ben buna demokrasinin zaferi diyorum”
Evet öyle; darbeye teşebbüs etmek isteyenlere ders niteliğinde olur..
Tel tel ak düşmüş kaşlarını kaldırarak gözlerini bir noktaya dikti. Her halinden o acılı günleri yeniden yaşadığı belli oluyordu.
Gözlerinin nemlendiğini fark ediyordum. Şekersiz çayında bir yudum alarak; baka Kekom ben intikamcı değilim, onlar sadece bizim nesilli yok etmediler bizden sonra gelecek olan nesillerinde dünyasını karartıp, Ülkeye insanlığa ihanet ettiler.
Çayı bitmişti. Sonra arka cebinden çıkardığı cüzdanının içinde sararmış yer yer yırtılmış bir yazı çıkarıp al oku bak bu darbeciler neler yapmış. Burada yazılanlar bilinenlerdir, oysa bilinmeyen dile getirilmeyen acılar yaştılar…
Bana uzattığı “DARBENİN ACI BİLÂNÇOSU” isimli yazıyı gelin hep beraber okuyalım:
“Şubeler acı seslerle inliyor, gözaltında kayıplar artıyor, kimseden haber alınamıyordu. Emniyetin önünde bekleşen anne ve babaların umudu gibi gözaltındaki insanlar da yitip gidiyordu. Bu baskı ve şiddet, Kenan Evren’in “Asmayalım da besleyelim mi” sözünün ardından artarak devam ediyor, insanlar ölüyordu. Kurtulanlar ise kendini attığı cezaevlerinde haftada en az iki kez dayağa razı oluyordu. Yargılanma mı? Adil yargılanma bir yana yangılanmak bile lüks sayılıyordu 12 Eylül döneminde. Cezaevinde hayatta kalmak yetiyordu birçoğuna. Yargılanmak ise 7 yıl 8 yıl sonra bile olabilirdi. İşte 12 Eylül Darbesi’nin rakamlara dökülmüş hali. Bu rakamlar darbeden, darbe yiyenlere göre gerçeği yansıtmasa da…
650.000 kişi gözaltına alındı, 1 milyon 683 bin kişi fişlendi.
Açılan 210 bin davada 230 bin kişi yargılandı.
7 bin kişi için idam cezası istendi. 517 kişiye idam cezası verildi.
Haklarında idam cezası verilenlerden 50’si asıldı (26 siyasi suçlu, 23 adli suçlu, 1’i Asala militanı).
İdamları istenen 259 kişinin dosyası Meclis’e gönderildi.
71 bin kişi TCK’nin 141, 142 ve 163. maddelerinden yargılandı.
98 bin 404 kişi örgüt üyesi olmak suçundan yargılandı.
388 bin kişiye pasaport verilmedi.
30 bin kişi sakıncalı olduğu için işten atıldı.
14 bin kişi yurttaşlıktan çıkarıldı.
30 bin kişi siyasi mülteci olarak yurtdışına gitti.
300 kişi kuşkulu bir şekilde öldü.
171 kişinin işkenceden öldüğü belgelendi.
937 film sakıncalı bulunduğu için yasaklandı.
23 bin 677 derneğin faaliyeti durduruldu.
3 bin 854 öğretmen, üniversitede görevli 120 öğretim üyesi ve 47 hâkimin işine son verildi.
400 gazeteci için toplam 4 bin yıl hapis cezası istendi.
Gazetecilere 3 bin 315 yıl 6 ay hapis cezası verildi.
31 gazeteci cezaevine girdi.
300 gazeteci saldırıya uğradı.
3 gazeteci silahla öldürüldü.
Gazeteler 300 gün yayın yapamadı.
13 büyük gazete için 303 dava açıldı.
39 ton gazete ve dergi imha edildi.
Cezaevlerinde toplam 299 kişi yaşamını yitirdi.
144 kişi kuşkulu bir şekilde öldü.
14 kişi açlık grevinde öldü.
16 kişi kaçarken vuruldu.
95 kişi çatışmada öldü.
73 kişiye doğal ölüm raporu verildi.
43 kişinin intihar ettiği bildirildi.
Darbeden sonra hiçbir şey eskisi gibi olmadı. Yarım kalan hayatlar, yarım kalan vücutlar hayata tutunmaya çalıştı. Acının izleri mağdurların yüzlerine yansıdı kaldı. Yaşananlar tarihin sayfalarında belki de kara leke olarak yerini alacak.
Bir daha o acılı günlerin yaşanmamasını dileyerek saygılar sunuyorum..
